2.1.1 · ของขวัญจากสองวัฒนธรรม

1 · ฉากเปิดและบทสนทนา

งานวันเกิดครบเจ็ดสิบปีของบิล พ่อของมาร์ค ที่บ้านแคโรล นิดเตรียมผ้าไหมสีน้ำเงินจากขอนแก่นมาให้บิล และมีของฝากเล็ก ๆ ให้แคโรล ระหว่างงาน แคโรลก็ยื่นกล่องของขวัญให้นิดเช่นกัน

Nid

Happy birthday, Bill! This is for you. It’s a silk scarf from Khon Kaen. My mom chose the color.

สุขสันต์วันเกิดค่ะพ่อบิล นี่สำหรับพ่อค่ะ เป็นผ้าไหมจากขอนแก่น แม่นิดเป็นคนเลือกสีให้

Bill

Well, look at that! Should I open it now?

โอ้โห ดูนี่สิ ให้พ่อแกะเลยไหม

Nid

Yes, please! In Thailand we usually open gifts later, but I’d love to see your face.

แกะเลยค่ะ ที่ไทยเรามักแกะของขวัญทีหลัง แต่นิดอยากเห็นหน้าพ่อตอนแกะ

Bill

(opening) Wow. That’s beautiful. Feel this, Carol. It’s so soft.

(แกะ) ว้าว สวยมาก แคโรลลองจับดูสิ นุ่มมาก

Carol

And Nid, this one’s for you. It’s nothing big.

แล้วนี่ของนิดจ้ะ ไม่ได้มีอะไรมาก

Nid

(opening) Oh! A cookbook. What a thoughtful gift! How did you know I wanted to learn American recipes?

(แกะ) โอ้ หนังสือสอนทำอาหาร ของขวัญที่ใส่ใจมากเลยค่ะ คุณแม่รู้ได้ยังไงว่านิดอยากหัดทำอาหารอเมริกัน

Carol

Mark told me. There’s my famous pot roast on page forty.

มาร์คบอกแม่ หน้าสี่สิบมีสูตรพอตโรสต์ขึ้นชื่อของแม่ด้วยนะ

Nid

Thank you so much. I’ll try it this weekend, and you can tell me if I did it right.

ขอบคุณมากค่ะ นิดจะลองทำสุดสัปดาห์นี้ แล้วคุณแม่บอกนิดนะคะว่าทำถูกไหม

Bill

(wearing the scarf) How do I look? Like a Thai movie star?

(พันผ้าพันคอ) พ่อดูเป็นยังไง เหมือนดาราหนังไทยไหม

Nid

(laughs) How handsome! My mom will be so happy when I send her the photo.

(หัวเราะ) หล่อมากค่ะ แม่นิดต้องดีใจมากแน่ ๆ ตอนนิดส่งรูปไปให้

2 · ถอดรหัส

3 · วลีทอง

This is for you. It’s a silk scarf from Khon Kaen. (neu)

นี่สำหรับคุณ เป็นผ้าไหมจากขอนแก่น
ยื่นของขวัญพร้อมบอกที่มา

My mom chose the color. (neu)

แม่ฉันเป็นคนเลือกสี
เรื่องเล่าที่ทำให้ของขวัญมีความหมาย

Yes, please! I’d love to see your face. (cas)

แกะเลย อยากเห็นหน้าคุณตอนแกะ
ชวนให้แกะต่อหน้า

What a thoughtful gift! (neu)

ของขวัญที่ใส่ใจมาก
อุทานรับของขวัญ

How did you know…? (neu)

คุณรู้ได้อย่างไรว่า…
แสดงว่าเขารู้ใจเรา

I’ll try it this weekend. (neu)

ฉันจะลองใช้สุดสัปดาห์นี้
บอกว่าจะใช้ของขวัญ

How handsome! (cas)

หล่อมาก
อุทานชม

You shouldn’t have! (neu)

ไม่น่าลำบากเลย (ด้วยความดีใจ)
สำนวนรับของขวัญ ไม่ได้แปลว่าไม่ควรให้

4 · คำศัพท์

gift (n.)

ของขวัญ
This gift is for you.

silk (n.)

ผ้าไหม
a silk scarf

scarf (n.)

ผ้าพันคอ
He’s wearing the scarf.

thoughtful (adj.)

ใส่ใจ มีน้ำใจ
What a thoughtful gift!

unwrap (v.)

แกะห่อ
Go ahead and unwrap it.

cookbook (n.)

หนังสือสอนทำอาหาร
She gave me a cookbook.

recipe (n.)

สูตรอาหาร
her famous recipe

soft (adj.)

นุ่ม
It’s so soft.

thank-you note (n.)

การ์ดขอบคุณ
I’ll send a thank-you note.

regift (v.)

นำของขวัญที่ได้ไปให้คนอื่นต่อ
Is it okay to regift?

5 · ไวยากรณ์: ประโยคอุทานแสดงความรู้สึก

คนไทยรับของขวัญด้วยการไหว้ ยิ้ม และพูดขอบคุณเบา ๆ มักไม่แกะต่อหน้า เพื่อไม่ให้ผู้ให้หรือแขกคนอื่นเปรียบเทียบ ส่วนในอเมริกา ผู้ให้มักอยากเห็นปฏิกิริยาของเราเดี๋ยวนั้น และการแสดงความรู้สึกออกมาเป็นคำคือส่วนหนึ่งของการขอบคุณ ภาษาอังกฤษมีประโยคอุทานสองแบบที่ใช้บ่อยมากในสถานการณ์นี้

ลองแปลงประโยค

Thank you. (แล้ววางไว้ไม่แกะ)

Oh, it’s very good gift.

How a handsome!

Thank you, but you shouldn’t give me.

6 · บันไดความสุภาพ

“Thank you for the gift.”

1. Oh. A cookbook. Okay. (หน้าเฉย)
   ไม่แสดงความรู้สึก ผู้ให้จะคิดว่าเราไม่ชอบ
2. Oh no, you didn’t need to buy me anything, it’s too much, I can’t take it…
   ปฏิเสธแบบเกรงใจ ทำให้ผู้ให้อึดอัด
3. Thank you so much! What a thoughtful gift!
   ขอบคุณพร้อมแสดงความรู้สึก
4. What a thoughtful gift! How did you know I wanted this? I’ll try it this weekend.
   อุทาน ถามต่อ และบอกว่าจะใช้
5. I LOVE IT! IT’S THE BEST GIFT IN MY WHOLE LIFE!!! (ทั้งที่ไม่ชอบ)
   เกินจริงจนฟังไม่จริงใจ

7 · วัฒนธรรม: ธรรมเนียมของขวัญสองแบบ

ในครอบครัวอเมริกันส่วนใหญ่ ของขวัญถูกแกะต่อหน้าผู้ให้ และผู้รับแสดงความรู้สึกออกมา ส่วนในไทย การแกะต่อหน้าอาจถูกมองว่าไม่สำรวม ทั้งสองแบบมาจากความเคารพเหมือนกัน แต่แสดงออกต่างกัน คู่ข้ามวัฒนธรรมจึงควรอธิบายธรรมเนียมของตัวเองสั้น ๆ เหมือนที่นิดทำ

ของขวัญที่ดีจากไทย

ผ้าไหม ผ้าขาวม้า ของใช้จากงานหัตถกรรม ชาหรือกาแฟจากภาคเหนือ ขนมไทยที่เก็บได้นาน สิ่งที่ทำให้ของขวัญมีค่าคือเรื่องเล่าสั้น ๆ เช่น ใครทำ ใครเลือก หรือใช้อย่างไร ไม่ควรบอกราคา และหลีกเลี่ยงของที่ผ่านศุลกากรยาก เช่น อาหารสดหรือเนื้อสัตว์

เมื่อได้ของที่ไม่ชอบ

ไม่ต้องโกหกว่ารักมาก แต่หาสิ่งที่จริงมาชม เช่น What a pretty color! หรือขอบคุณที่ความใส่ใจ It’s so kind of you to think of me. ในอเมริกาหลายคนส่งการ์ดขอบคุณ (thank-you note) หลังได้ของขวัญจากญาติผู้ใหญ่ด้วย

ข้อควรรู้: สำนวน You shouldn’t have! แปลตรงตัวว่า “คุณไม่ควรทำ” แต่จริง ๆ แสดงความดีใจและซาบซึ้ง พูดพร้อมรอยยิ้ม ส่วน It’s nothing big. ที่แคโรลพูดก็เป็นความถ่อมตัวแบบอเมริกัน คล้ายคำว่า “นิดหน่อยเอง” ของไทย

8 · คิดก่อนพูด

สถานการณ์ ก: เจสันให้เสื้อยืดลายทีมฟุตบอลที่นิดไม่ชอบเลย

Jason: “Here. Now you’re officially part of the team!”

Oh… I don’t like football. Can I change it?

I LOVE it! It’s my favorite shirt ever!

Ha! What a welcome! Thank you, Jason. Now Mark has to teach me the rules.

คำถามชวนคิด: เมื่อไม่ชอบตัวของขวัญ เราหาอะไรที่จริงมาขอบคุณได้บ้าง

สถานการณ์ ข: แคโรลถามหลังจากนิดให้ของฝากเป็นยาดมกับยาหม่อง

Carol: “Oh, how cute. What is it?”

It’s medicine. Everyone in Thailand knows it.

Nothing, just something small, sorry.

It’s a Thai herbal inhaler and balm. You smell it when you feel dizzy or tired. My grandma always had one in her pocket!

คำถามชวนคิด: ของฝากที่คนไทยคุ้นเคยแต่คนอเมริกันไม่รู้จัก ควรอธิบายอย่างไรให้น่าสนใจ

9 · แบบฝึก

เรียงประโยค

ของขวัญที่ใส่ใจมาก

นี่สำหรับคุณ เป็นผ้าไหมจากขอนแก่น

เขียนใหม่ให้ได้ผล

นิดได้รับผ้าห่มถักมือจากแคโรล และตอบแบบเกรงใจตามความเคยชิน ลองเขียนใหม่ให้รับของขวัญแบบอเมริกันอย่างอบอุ่น

Oh no, you don’t have to. It’s too much. I will open later. Sorry for trouble.

• แกะหรือชวนแกะต่อหน้า
• ใช้ประโยคอุทาน What a…! หรือ How…!
• ถามหรือชมรายละเอียดหนึ่งอย่าง
• บอกว่าจะใช้อย่างไร

10 · ภารกิจจริง

สัปดาห์นี้ ให้ เลือกของขวัญหรือของฝากจากไทยหนึ่งชิ้น สำหรับใครสักคนในครอบครัวสามี เขียนประโยคยื่นของขวัญพร้อมเรื่องเล่าสั้น ๆ สองประโยค และฝึกประโยคอุทานรับของขวัญห้าประโยคจนคล่อง

• This is for you. It’s…
• My mom / I chose it because…
• What a…!
• How…!